Bilgisayar bir anda dondu, ekran hareket etmiyor, ama timer akmaya devam ediyor, kalbin hızlanıyor, sorular yüklenmiyor ve GMAT Focus Edition puanın gözünün önünde eriyip gidiyor gibi hissediyorsun.
Test center’da da olabilirsin, evden online exam de alıyor olabilirsin, sonuç aynı: panik, öfke, hayal kırıklığı. Hele bu sınava kariyer hedeflerin, burs hayallerin ve business school başvuruların için hazırlanıyorsan, bu durum tam bir kabus gibi gelebilir.
Bu yazı, böyle bir teknik sorun yaşadığında hem o anda ne yapabileceğini, hem de sonrasında haklarını nasıl kullanabileceğini, ayrıca bir sonraki sınav için teknik riski nasıl azaltabileceğini adım adım anlatmak için var. Önce ilk dakikalarda sakin kalma ve hareket planına, ardından resmi haklara ve başvuru yollarına, sonra da uzun vadeli toparlanma ve yeni stratejiye odaklanacağız.
Sınav sırasında teknik sorun yaşadığında ilk 10 dakikada ne yapmalısın?
O anı tekrar yaşayalım: Quantitative Reasoning bölümündesin, belki Algebra ya da Linear Equations sorusu çözüyorsun, bir anda ekran donuyor, ama timer saymaya devam ediyor.
Bu ilk dakikalar, hem sınavın devamı hem de sonradan yapacağın resmi itiraz için çok kritik.
Genel çerçeve şöyle olabilir:
- Panik seviyesini düşürmek
- Gözetmene veya proctor’a hemen haber vermek
- Teknik sorunu mümkün olduğunca net şekilde tarif etmek
- İleride kullanmak için izin verilen ölçüde kanıt toplamak
Panik olmadan önce nefes al: Zihnini ve bedenini nasıl sakinleştirebilirsin?
Panik başladığında Working Memory resmen daralır, yani kısa süreli belleğin dolup taşar. GMAT Focus’ta Quantitative Reasoning, Verbal Reasoning ve Data Insights bölümlerinde zaten çok sınırlı zamanın var, panik bu zamanı yakar.
Basit ama etkili birkaç teknik kullanabilirsin:
- Gözünü iki saniyeliğine ekrandan ayır, odanın uzak bir noktasına bak, sonra tekrar ekrana dön.
- Sandalyede dik otur, ayakların yere tam bassın, omuzlarını hafifçe geri çek.
- 4–4–4 nefes egzersizi dene: 4 saniye burundan nefes al, 4 saniye tut, 4 saniye ver.
Bu mini reset, “her şey bitti” hissini biraz yumuşatır. Zihnin az da olsa sakinleştiğinde hem gözetmenle daha net konuşursun, hem de atacağın adımları daha bilinçli seçersin. İki dakikalık kontrollü nefes, bazen tüm sınav performansını kurtarabilir.
Hemen sınav görevlisine haber vermek: Ne söylemeli, neleri talep etmelisin?
GMAT Focus gibi bilgisayarlı sınavlarda, teknik sorun çıktığında sessiz kalmak en büyük hata olur.
Test center’daysan elini kaldırıp gözetmeni çağırmalısın. Basit ve net cümleler kullan:
- Türkçe: “Ekranım dondu, timer çalışmaya devam ediyor.”
- İngilizce: “My screen is frozen, and the timer is still running.”
Sorunu tarif ederken kısa, teknik, net ol:
- “The question is not loading.”
- “The system kicked me out of the exam window.”
- “There is a delay when I click Next, and I lose time.”
Talep edebileceğin şeyler:
- Sınavın mümkünse pause edilmesi
- Gerekirse başka bir bilgisayara alınman
- Teknik destek çağrılması
- Sistemlerine resmi bir incident report girilmesi
Online exam alıyorsan, proctor chat penceresini kullanman gerekiyor. “I am experiencing a technical issue, can you please pause the exam and create an incident report?” gibi bir mesaj, hem sorunu bildirir hem de resmi kayıt talebini netleştirir.
Kanıt toplama: Teknik sorunu nasıl belgelemen gerekiyor?
Sınav kurallarını ihlal etmeden, sonradan işine yarayacak bilgileri toplamak çok önemli. Her şey sözlü kalırsa, gün sonunda “ben böyle yaşadım” demek daha zayıf durur.
Şunları not etmeye çalış:
- Hangi bölümdeydin: Quant, Verbal, yoksa Data Insights mı?
- Kabaca kaçıncı sorudayken sorun çıktı?
- Timer kaç dakikayı gösteriyordu?
- Yaşadığın hata tam olarak neydi? Ekran donması mı, question yüklenmemesi mi, sistemin seni atması mı?
Test center kuralları izin veriyorsa, gözetmenin yanında ekrana bakarak “Şu an timer 19:32’de takılı kaldı” gibi bir cümleyi yüksek sesle söylemek bile dolaylı bir kayıt yaratır, çünkü gözetmen bunu incident report’a yazmak zorunda hisseder.
Online sınavda bazen screenshot almak kurala aykırı olabilir, o yüzden kayıt almaya kalkmadan önce test kurallarını mutlaka okumuş olman gerekir. Yine de, olayın ardından hemen kısa bir not defterine zaman, bölüm ve sorun özetini yazmak, daha sonra resmi şikayet metni yazarken büyük rahatlık sağlar.
Teknik sorun sınavını mahvettiyse GMAT Focus için hangi resmi haklara sahipsin?
GMAT Focus, Graduate Management Admission Council (GMAC) tarafından yürütülen, kuralları ve policies’leri detaylıca yazılı bir sınav. Özellikle test center ve online exam için ayrı ayrı işleyen süreçler var, fakat ortak nokta şu: ciddi bir teknik sorun varsa, bununla ilgili resmi kanallardan talepte bulunma şansın bulunuyor.
Genel hatlarıyla konuşalım, çünkü her durum bireysel inceleniyor ve resmi kararlar için mutlaka GMAT’in kendi policies belgelerini okuman gerekiyor. Örneğin başka sınav merkezlerinin genel exam kurallarına bakmak istersen, Admissions Tests sayfasındaki test day bilgilerinde benzer mantığı görebilirsin.
Incident report nedir ve neden sınav günü mutlaka açtırmalısın?
Incident report, test center’ın ya da online proctor sisteminin, yaşadığın olayı resmi olarak kayda geçirdiği rapor. Bu raporda genelde:
- Tarih ve saat
- Sorunun türü (örneğin “system freeze”, “network issue”)
- Sorunun süresi
- Alınan aksiyonlar yer alıyor.
Bu kayıt yoksa, sonradan “Sınavımı teknik sorun mahvetti” demek çok daha güç hale gelir. Senin e‑postan tek taraflı beyan gibi görünür; sistem kaydı ise olayın gerçekten yaşandığına dair kurumsal bir iz bırakır.
Gözetmenden bunu istemek için kibar ama net olman iyi olur:
- “Could you please file an incident report about this technical issue?”
- “I would like this problem to be recorded as an incident in the system.”
Online sınavda da benzer cümleyi chat penceresinde yazabilirsin, böylece yazılı bir iz bırakmış olursun.
Reschedule, refund ve free retake: Ne zaman yeniden sınav hakkı isteyebilirsin?
Bazı ciddi teknik arızalarda, adaylara free reschedule ya da free retake imkanı verildiği oluyor, fakat bu otomatik bir hak değil. Her vaka, yaşanan sorunun ciddiyetine, süresine ve incident report kaydına göre ayrı değerlendirilir.
Bu süreçle ilgili net çerçeve için GMAT Focus Exam Policies dokümanlarını okuman şart. Benzer mantığı, farklı üniversitelerin exam policy sayfalarında da görebilirsin. Örneğin, bir test merkezinin GMAT ile ilgili bilgilendirmesini görmek istersen, Stephen F. Austin State University Testing Services’in GMAT sayfası sınav randevusu, kimlik ve genel kuralların ne kadar detaylı yazıldığını gösteriyor.
Senin açından önemli olan, şikayetinde şunları net yazmak:
- Teknik sorun yüzünden hangi bölümde ne kadar zaman kaybettin?
- Sorunun çözümü için proctor veya gözetmen ne yaptı?
- Sınav performansın üzerinde nasıl bir etki bıraktı?
Bu çerçevede, free reschedule, kısmi refund ya da free retake talep edebilirsin; ama “garanti” beklentisiyle değil, güçlü ve mantıklı bir istek olarak.
Skorun teknik sorun nedeniyle düşükse: Score cancellation ve açıklama stratejisi
Sınav bitti, unofficial score geldi ve normal performansının çok altında. Burada iki temel seçenek var:
- Skoru tutmak ve başvurularda kullanmak
- Score cancellation ile bu denemeyi görünmez kılmak
Score cancellation, bazı adaylar için mantıklı olabilir, özellikle teknik sorun çok belirginse ve skor gerçekten felaketse. Diğer adaylar, “Bu da benim hikayemin bir parçası” deyip, skoru tutmayı ve durumu başvurularda açıklamayı tercih eder.
Business school’lar GMAT skorlarına bakarken bağlamı da değerlendiriyor. Örneğin, Harvard Business School’un GMAT policy güncellemesiyle ilgili blog yazısı gibi kaynaklar, okulların test skorlarını esnek bir çerçevede yorumlayabildiğini gösteriyor.
Başvurularda:
- Optional essay
- “Additional Information” alanı
gibi bölümlerde, teknik sorunu kısa, net ve sakin bir dille özetleyebilirsin. Dramatik ifadeler değil, zaman çizelgesi ve gerçekler ön planda olmalı.
Sınavdan sonra atman gereken adımlar: Şikayet, e‑posta ve resmi başvuru rehberi
Olay bittiğinde genelde yoğun bir yorgunluk ve “Şimdi ne yapacağım?” hissi geliyor. Bu noktada kendine küçük bir zaman çizelgesi hazırlamak işleri basitleştirir.
İlk 24 saatte: Kısa notlar, hafıza tazeleme ve olay kroniği oluşturma
Hafıza hala tazeyken, detayları yazıya dökmek çok işe yarar. Telefonuna ya da bilgisayarına şu başlıklarla kısa bir kronik yaz:
- Hangi tarih ve saat aralığında sınavdaydın?
- Hangi bölümdeyken sorun başladı, Quant, Verbal, Data Insights mı?
- Timer yaklaşık kaç dakikayı gösteriyordu?
- Gözetmenle veya proctor ile ne konuştun, hangi cümleler geçti?
Bu kroniği önce Türkçe yazman daha rahat olur. Sonra bunu sade bir İngilizce özet haline getirip, resmi şikayet e‑postanda kullanabilirsin. İleride business school başvurularında da aynı kronikten yararlanırsın.
Resmi e‑posta ve şikayet metni nasıl yazılır? (Basit İngilizce şablonlar)
E‑postanın iskeleti çok karmaşık olmak zorunda değil. Şu yapıyı kullanabilirsin:
- Kısa giriş: Kim olduğunu ve hangi sınava girdiğini söyle.
- Olay özeti: Teknik sorunun ne zaman ve nasıl başladığını anlat.
- Etki: Sınav performansını nasıl etkilediğini açıkla.
- Sınav sırasında yaptıkların: Gözetmene haber verme, incident report isteği gibi adımları yaz.
- Talep: Reschedule, fee waiver, free retake ya da açıklama isteğini ekle.
Basit bir örnek:
My name is X Y. I took the GMAT Focus Edition on [date] at [test center / online]. During the Quantitative Reasoning section, at around [time], my screen froze while the timer kept running. I raised my hand and informed the proctor, and I requested an incident report. Because of this technical issue, I lost about [X] minutes and could not complete several questions. I kindly request a review of my case and a possible free reschedule or retake.
E‑postaya ekleyebileceğin kanıtlar:
- Varsa screenshot
- Incident ID veya case number
- Test appointment number ve time slot
- Gözetmenin adı ya da test center bilgileri
Geri dönüşü beklerken ne yapmalısın ve ne beklemelisin?
Cevap birkaç günde de gelebilir, birkaç haftayı da bulabilir. Bu süreçte sürekli inbox’ı yenileyip sinir olmak yerine, yeni sınav planına odaklanman daha sağlıklı olur.
Bu arada GMAT Focus formatı ve soru türleriyle ilgili daha geniş bir resim görmek istersen, INSEAD’in yeni GMAT Focus Edition incelemesi güzel bir genel bakış sunuyor. Teknik kısım çözülemediği günlerde bile, içerik tarafında kendini geliştirmeye devam edebilirsin.
Eğer aldığın yanıt seni tatmin etmezse, nazik bir dille yeniden yazabilir veya başka bir iletişim kanalını deneyebilirsin, fakat her seferinde sakin, saygılı ve somut bilgi odaklı kalman çok önemli.
Bir sonraki GMAT Focus sınavı için teknik riskleri nasıl minimuma indirebilirsin?
Yaşadığın deneyim moral bozucu olsa da, bir sonraki sınav için sana ciddi bir “teknik bilinç” kazandırıyor. Bunu bir dezavantaj değil, daha güçlü hazırlık için ekstra bilgi gibi düşünebilirsin.
Cihaz ve internet kontrolü: Online sınav öncesi teknik check‑list
Online exam alacaksan, sınavdan birkaç gün önce mini bir teknik check yapmak şart:
- Bilgisayarın güncel olsun, gereksiz programlar kapalı, RAM mümkün olduğunca boş.
- Operating system ve browser güncellemelerini sınava son geceye bırakma.
- Stabil, mümkünse kablolu internet bağlantısı kullan. Wi‑Fi zayıfsa modemle arana mesafe koyma.
- Webcam ve microphone testini, resmi “system test” aracıyla birlikte yap.
- Antivirus ya da backup yazılımlarının sınav sırasında otomatik tarama başlatmadığından emin ol.
Bu check‑list’i telefonuna kısa bir not olarak kaydedersen, her sınav öncesi aynı rutini uygulamak çok daha kolay olur.
Test center seçimi, prova ziyareti ve sınav günü rutini oluşturma
Test center’a gideceksen, lokasyonu sınav gününden önce bir kez görmen büyük avantaj sağlar. Ulaşım süresi, trafik riski, otopark ya da toplu taşıma seçeneklerini önceden görmek, sınav günü stresini ciddi biçimde azaltır.
Basit bir sınav günü rutini oluşturabilirsin:
- Erken kalk, hafif bir kahvaltı yap.
- Kısa bir Algebra veya Reading Comprehension tekrarına bak, ama kendini yormadan.
- Belgelerini ve kimliğini geceden çantana yerleştir.
- En az yarım saat erken çıkacak şekilde plan yap.
Pek çok üniversitenin test day yönergelerinde benzer tavsiyeler var; örneğin CSU Northridge’in admissions tests sayfasındaki “erken gel, park planını yap” tipi ifadeler, bu rutinin ne kadar işe yaradığını gösteriyor.
Mock exam ile gerçek ortamı taklit etmek: Timer ve arayüze alışma
Teknik paniği azaltmanın en iyi yollarından biri, sınav arayüzünü “yabancı” olmaktan çıkarmak. Resmi ya da gerçek arayüze benzeyen GMAT Focus mock exams kullanarak:
- Question navigation
- Flagging
- On‑screen calculator
- Review ekranı
gibi özellikleri defalarca deneyebilirsin. Timer ile yaşamayı öğrenen biri için, küçük bir gecikme ya da takılma, panik sebebi olmaktan çıkar ve “Tamam, bu oldu, şimdi ne yapmam lazım?” diye düşünebileceğin bir duruma dönüşür.
GMAT yapısı ve soru türleri hakkında sakin bir genel bakış istersen, University of San Diego’nun GMAT sorularını yanıtlayan rehberi da, içerik tarafında kafanı netleştirmene yardım edebilir.
Teknik sorun kariyerini bitirmez: Psikolojik toparlanma ve uzun vadeli plan
En zor kısım, çoğu zaman teknik problem değil, sonrasındaki duygusal dalgalanma olur. “Bunca emek boşa gitti”, “Herkes normal sınav oldu, neden bana denk geldi?” gibi düşünceler çok doğal.
Ama uzun vadede seni ileri taşıyacak şey, kontrol edebildiğin bölüme odaklanman olacak.
Kendini suçlamayı bırakmak: Kontrol edebildiğin ve edemediğin şeyleri ayırmak
Basit ama güçlü bir egzersiz deneyebilirsin. Bir kağıdı ikiye böl:
- Sol sütun: Kontrol edemediğim şeyler
- Sağ sütun: Kontrol edebildiğim şeyler
Sol tarafa “system crash”, “internet outage”, “test center equipment” gibi maddeleri yaz. Sağ tarafa ise “proctor’a hemen haber vermek”, “incident report istemek”, “resmi şikayet yazmak”, “bir sonraki sınava teknik hazırlık” gibi adımları ekle.
Bu basit liste, duygusal yükün bir kısmını dışarı çıkarmana yardımcı olur. Teknik arızanın senin suçun olmadığını, ama verdiğin tepkinin senin gücün olduğunu somut şekilde gösterir.
Yeni sınav planı, çalışma takvimi ve hedef okullarla iletişim
Yeni tarihi seçerken, şikayet sürecinin zamanını da hesaba kat. Çok yakın bir tarihe randevu alıp, sonra “Acaba free reschedule gelir mi?” stresi yaşamak yerine, kendine hem akademik hem teknik hazırlık için makul bir süre vermek daha sağlıklı olur.
Çalışma planında:
- Quant için Algebra, Linear Equations, Quadratics, Word Problems
- Verbal için Reading Comprehension, Critical Reasoning
- Data Insights için Data Interpretation ve grafik analizine
her hafta dengeli bir zaman ayırmaya çalış.
Bazı okullar, GMAT ve test politikaları konusunda oldukça esnek yaklaşımlar sergiliyor. Örneğin, Johns Hopkins Carey Business School’un GMAT/GRE waiver politikaları gibi sayfalar, okulların adayları sadece tek bir skorla değerlendirmediğini gösteriyor. Sen de hedef business school’ların admissions ofislerine kısa bir e‑posta gönderip, yaşadığın teknik sorunu özetleyebilir ve yeni planını paylaşabilirsin.
Bu tür şeffaf iletişim, “Bu kişi sorun yaşadı ama sorumluluk aldı ve çözüm odaklı davrandı” izlenimi yaratır.
Sonuç: Bugün, bu hafta ve önümüzdeki ay için küçük ama güçlü adımlar
Yaşadığın şey kolay değil, bunu küçümsemeye gerek yok. Yine de, tek bir sınavın tüm kariyerini tanımlamasına izin vermek de sana haksızlık olur.
Bugün yapabileceklerin:
- Olayı detaylıca yazıya dökmek
- Varsa incident ID ve test appointment bilgilerini toplamak
- Kısa bir İngilizce şikayet taslağı hazırlamak
Bu hafta yapabileceklerin:
- Resmi şikayeti gönderip cevabı beklerken, hafif bir çalışma rutini kurmak
- Bir sonraki sınav için teknik check‑list ve sınav günü rutinini netleştirmek
Önümüzdeki ay için:
- Yeni sınav tarihini belirlemek
- Quant, Verbal ve Data Insights için dengeli bir çalışma takvimi oturtmak
- Gerekirse hedef okullarla kısa, saygılı bir bilgilendirme e‑postası paylaşmak
Unutma, pek çok güçlü aday, benzer teknik sorunlar yaşayıp yine de çok iyi business school’lara girmeyi başardı. Önemli olan, bu deneyimi kariyer hikayenin seni güçlendiren bir parçasına çevirebilmen. Bugün en küçük adımı bile atarsan, yarınki GMAT Focus performansın için zihninde yeni bir sayfa açmış olursun.
